Natuurhistorisch & Volkenkundig

 
NVM Oudenbosch

PRINSELIJK BOEK

ovdm jul2017 01

De derde maandag van juli staat bekend als de Hoveniersmaandag. Traditioneel is dit de dag waarop de meiden en de knechten op de tuinderijen hun jaarloon ontvingen. Zeker sinds 1900 vieren de broeders van het utrechtse St. Eloyen Gasthuis de Hoveniersmaandag op wat de eerste dag was van de Utrechtse jaarmarkt met kermis.De oudenbossche Broeders van St. Louis gingen wat serieuzer met de zaken om, getuige het dikke boek met de titel ‘De Nederlandsen Hovenier’.  Een boek dat veelvuldig door de Broeders is gebruikt, gezien de ezelsoren en hoeveelheid losse bladen.

Het dikke standaardwerk over tuininrichting en –onderhoud vervulde ongetwijfeld een belangrijke rol. Het werd gepubliceerd tussen 1696 en 1702 en bevat beschrijvingen en tekeningen van bomen, struiken, bloemen, perken, priëlen, fonteinen, diverse tuinaanleg, maar ook hoe zonnewijzers te maken, bijenkorven te onderhouden, medicijnen uit kruiden te maken, en taarten, pasteien en confituren te bereiden.

Het boek is geschreven door iemand met de toepasselijke naam J. Groen en hij was hovenier van de Prins van Oranje. Plattegronden van diverse prinselijke tuinen staan afgebeeld en dat biedt een prachtige inkijk in hoe diens lusthoven waren vormgegeven. Verder gaf hij tweehonderd voorbeelden van bloemperken.

ovdm jul2017 06

Daarbij is een werk gebonden met de titel ‘De Verstandige Kok of Sorgvuldige Huyshoudster’, over het bereiden van spijzen, taarten en pasteien en van ‘confituren’ alsmede een afdeling over ‘heylsame planten en kruyden’. Kortom, een onmisbaar boek voor een verstandig hovenier.